led
poniedziałek, 27 grudnia 2010
Egzamin kwalifikacyjny elektryka w pytaniach i odpowiedziach
piątek, 24 grudnia 2010
Wesołych Świąt
tylko miłych gości!
Smacznej Wigilii i całusów moc
- w tę najpiękniejszą w roku noc!
Szczęścia kilogramów,
ze śniegu bałwanów!
Życzliwych ludzi wokół,
żadnej łezki w oku,
Przyjaciół jakich mało.
Przez życie idźcie śmiało!
Niech miłość bez ustanku Was dotyka.
A w Nowym roku szczęście spotyka!
poniedziałek, 20 grudnia 2010
Darmowe Poradniki
Bejce i lazury
Malowanie drewna
Szkło syntetyczne
Tynki zewnętrzne
Wybieramy rynny
Zabezpieczanie okien
Nie zamieszczam ich tutaj bo niby ma to wspólny mianownik czyli majsterkowanie ale tam jest chyba ich miejsce. Zaglądajcie tam czasem bo są naprawdę dobre ebooki.
Międzynarodowe oznaczenia baterii
| IEC | USA | ANSI | INNE | KSZTAŁT | NAPIĘCIE |
| R1 | N | 910A | Walec; L=30,2mm D=12mm | 1,5V | |
| R03 | AAA | 24A | MN2400, AM4, UM4, HP16 | Walec; L=44,5mm D=10,5mm | 1,5V |
| R6 | AA | 15A | MN1500, AM3, UM3, HP7 | Walec; L=50mm D=14,2mm | 1,5V |
| R14 | C | 14A | UM2, MN1400, HP11 | Walec; L=43mm D=23mm | 1,5V |
| R20 | D | 13A | MN1300, UM1, HP2 | Walec; L=58mm D=33mm | 1,5V |
| 3R12 | GP312S, bateria płaska | Prostopadłościan prostokątny 67mm x 62mm x 22mm | 4,5V | ||
| 6LR61, 6F22, 6R61 | PP3 | 1604A | MN1604 | Prostopadłościan prostokątny 48mm x 25mm x 15mm | 9V |
| 6F100 | PP9 | 1603 | Prostopadłościan prostokątny 51,6mm x 65,1mm x 80,2mm | 9V | |
| 4R25X | 908 | MN908 | Prostopadłościan kwadratowy 110mm x 67,7mm; wyprowadzenia sprężynowe | 9V | |
| 4R25 | 915 | Prostopadłościan kwadratowy 110mm x 67,7mm; wyprowadzenia śrubowe | 6V | ||
| 4LR25-2 | 918A | MN918 | Prostopadłościan prostokątny 127mm x 136,5mm x 73mm; wyprowadzenia śrubowe | 6V |
Zgodnie z oznaczeniami IEC:
pierwsza litera informuje o technologii wykonania:
- (brak) - ogniwo cynkowo-grafitowe (anoda: cynk; elektrolit: chlorek amonu lub cynku; katoda: tlenek manganu IV / węgiel)
- A - ogniwo cynkowo-powietrzne (anoda: cynk; elektrolit: chlorek amonu lub cynku; katoda: tlen / węgiel)
- B - ogniwo litowo-węglowe (anoda: lit; elektrolit organiczny; katoda: monofluorek węgla)
- C - ogniwo litowo-manganowe (anoda: lit; elektrolit organiczny; katoda: tlenek manganu IV)
- E - ogniwo litowo-tionylowe (anoda: lit; elektrolit niewodny niorganiczny; katoda: chlorek tionylu)
- H - (oznaczenie spotykane) ogniwo niklowo-metalowo-wodorkowe ładowalne (akumulator NiMH)
- K - (oznaczenie spotykane) ogniwo niklowo-kadmowe ładowalne (akumulator Ni-Cd)
- L - ogniwo alkaliczno-braunsztynowe (anoda: cynk; elektrolit: wodorotlenek metalu zasadowego; katoda: tlenek manganu IV)
- M - dawniej: ogniwo rtęciowe (anoda: cynk; elektrolit: wodorotlenek metalu zasadowego; katoda: tlenek rtęci II); obecnie: ogniwo litowe ładowalne
- P - ogniwo alkaliczno-powietrzne (anoda: cynk; elektrolit: wodorotlenek metalu zasadowego; katoda: tlen / węgiel)
- S - ogniwo srebrowe
druga litera - kształt ogniwa:
- R - ogniwo cylindryczne
- F - ogniwo płytkowe
- S - ogniwo prostopadłościenne
liczba - numer katalogowy
piątek, 10 grudnia 2010
Podstawowe definicje wg. energetyki
Podstawowe definicje
Warunki przyłączenia - określają zakres prac projektowo-wykonawczych niezbędnych do przyłączenia wnioskowanego obiektu. Wydaje się je dla osób, które zamierzają przyłączyć się do sieci elektroenergetycznej, bądź zwiększyć aktualną moc przyłączeniową np. poprzez zainstalowanie dodatkowych odbiorników. Warunki przyłączenia są ważne 2 lata. Przyłączenie realizowane jest dopiero na podstawie podpisanej przez strony umowy o przyłączenie. Projekt umowy o przyłączenie wraz z warunkami przyłączenia przesyłany jest klientowi pocztą lub odbierany osobiście przez wnioskodawcę w Biurze Obsługi Klienta.
Umowa o przyłączenie - określa obowiązki obu stron w procesie przyłączenia. Jej zawarcie, pomiędzy podmiotem przyłączanym a przedsiębiorstwem sieciowym, stanowi warunek przystąpienia do etapu realizacji wszelkich formalności z tym związanych oraz do prac projektowo-wykonawczych.
Miejsce przyłączenia - należy przez to rozumieć punkt w sieci, z którego rozpoczyna się przyłącze.
Miejsce dostarczenia energii elektrycznej - należy przez to rozumieć punkt w sieci, do którego przedsiębiorstwo energetyczne dostarcza energię elektryczną, określany w umowie o przyłączenie, w umowie o świadczenie usług przesyłowych albo w umowie sprzedaży energii elektrycznej. Miejsce dostarczenia dla przedsiębiorstwa energetycznego stanowi koniec sieci a dla odbiorcy początek instalacji.
Przyłącze - linia odgałęźna w sieci rozdzielczej zasilająca bezpośrednio instalację odbiorcy - PN-92/E-50601. Przyłączenie do sieci polega na połączeniu miejsca przyłączenia z miejscem dostarczenia energii elektrycznej. Przyłącze rozpoczyna się w miejscu przyłączenia i kończy bezpiecznikami w skrzynce (szafce) przyłączowej.
Wewnętrzna linia zasilająca (WLZ) - linia przedlicznikowa łącząca instalację odbiorczą ze złączem, bezpośrednio lub za pośrednictwem głównej rozdzielnicy – PBUE.
Moc przyłączeniowa - największa moc czynna wyrażona w kW (kilowatach) pobierana lub oddawana do sieci. Wynika ona z możliwości jednoczesnego włączenia do sieci dysponowanych przez klienta w danym czasie, odbiorników elektrycznych. Moc ta deklarowana jest przez klienta, na podstawie analizy użytkowania odbiorników elektrycznych. Dla mocy przyłączeniowej dobierane jest odpowiednie zabezpieczenie przedlicznikowe. Ze względu na typoszereg zabezpieczeń wartość mocy przyłączeniowej należy wybrać z tabeli umieszczonej na wniosku o wydanie warunków przyłączenia.
Przekaźnik priorytetowy - zazwyczaj maksymalny pobór energii elektrycznej jest limitowany z jednej strony warunkami technicznymi stawianymi przez zakład energetyczny, z drugiej zaś możliwościami technicznymi instalacji elektrycznej (przekrojem przewodów, zabezpieczeniami nadprądowymi, parametrami osprzętu łączeniowego, itp.) W praktyce projektowej i później w czasie eksploatacji instalacji elektrycznych spotykamy się często z koniecznością niedopuszczania do równoczesnej pracy takiej liczby zainstalowanych odbiorników, która powodowałaby przekroczenie dopuszczalnego obciążenia. Rozwiązaniem problemu jest ustalenie hierarchii ważności odbiorników i wyłączanie odbiorników drugorzędnych. Ten prosty algorytm realizuje przekaźnik priorytetowy zwany również wyłącznikiem pierwszeństwa.
Przykład:
Planujemy w swoim budynku zastosowanie ogrzewania akumulacyjnego. Podgrzewanie wody realizowane będzie przez przepływowy podgrzewacz. Po odkręceniu "kurka" z ciepłą wodą zadziała przekaźnik priorytetowy, który na czas działania podgrzewacza wyłączy odpowiednią grupę ogrzewaczy akumulacyjnych. Krótkotrwałe ich odłączenie nie spowoduje obniżenia temperatury w budynku.
środa, 8 grudnia 2010
Moc przyłączeniowa wg energetyki
Aby określić moc przyłączeniową :
- Szacujemy jakie urządzenia mogą być włączone jednocześnie (określamy ich moc).
- Z tabeli poniżej odczytujemy, która z podanych mocy granicznych jest najbliższa (przekraczająca) oszacowanej mocy - jest to wartość, którą wpisujemy do wniosku.
| Lp. | przyłącze 1-fazowe | przyłącze 3-fazowe | ||
| zabezpieczenie przedlicznikowe [A] | moce przyłączeniowe [kW] | zabezpieczenie przedlicznikowe [A] | moce przyłączeniowe [kW] | |
| 1 | 10 | 2,0 | 10 | 6,0 |
| 2 | 13 | 2,0 | 13 | 8,0 |
| 3 | 16 | 3,0 | 16 | 10,0 |
| 4 | 20 | 4,0 | 20 | 12,0 |
| 5 | 25 | 5,0 | 25 | 16,0 |
| 6 | 32 | 6,0 | 32 | 20,0 |
| 7 | 35 | 6,0 | 35 | 22,0 |
| 8 | 40 | 8,0 | 40 | 25,0 |
| 9 | - | - | 50 | 32,0 |
| 10 | - | - | 63 | 40,0 |
Przykłady z sugerowaną mocą przyłączeniową:
- Mieszkanie (urządzenia tradycyjne) - licznik 1-fazowy, do 5 kW.
- Dom lub mieszkanie (urządzenia tradycyjne) - licznik 3-fazowy, min. 12 kW .
- Jeśli planujecie Państwo zakup np. kuchenki elektrycznej o mocy 10 kW wówczas proponujemy min. 16 kW.
- Dom jednorodzinny lub mieszkanie do 200 m2 (urządzenia tradycyjne + elektryczne ogrzewanie akumulacyjne + kuchnia elektryczna + bojler lub przepływowy podgrzewacz wody) - licznik 3-fazowy, min. 25 kW (z przekaźnikiem priorytetowym).
- Dom jednorodzinny od 200 do 250 m2 (urządzenia jak wyżej) - licznik 3-fazowy, min. 31 kW (z przekaźnikiem priorytetowym).
- Budynek powyżej 250 m2 (urządzenia jak wyżej) - min. 40 kW (z przekaźnikiem priorytetowym).
- Plac budowy - licznik 3-fazowy, w zależności od urządzeń . min. 12 lub 16 kW.
wtorek, 7 grudnia 2010
Przewidywane roczne zużycie energii elektrycznej wg. energetyki
Przewidywane roczne zużycie energii elektrycznej
Dla obiektów mieszkalnych średnie, orientacyjne zużycie energii elektrycznej w ciągu roku wynosi:
| Wyszczególnienie | Zużycie [kWh] |
| mieszkanie bez ogrzewania elektrycznego i bez kuchni elektrycznej | 2 500 kWh |
| mieszkanie bez ogrzewania elektrycznego, z kuchnią elektryczną | 3 000 kWh |
| mieszkanie z ogrzewaniem i kuchnią elektryczną | 15 000 kWh |
| domek bez ogrzewania elektrycznego, przepływowego ogrzewacza wody i bez kuchni elektrycznej | 3 500 kWh |
| domek bez ogrzewania elektrycznego, bez przepływowego ogrzewacza wody, z kuchnią elektryczną | 4 000 kWh |
| domek o powierzchni do 150 m2, z ogrzewaniem akumulacyjnym, przepływowymi ogrzewaczami wody i kuchnią elektryczną | 25 000 kWh |
| domek o powierzchni 150-250 m2, z ogrzewaniem akumulacyjnym, przepływowymi ogrzewaczami wody i kuchnią elektryczną | 30 000 kWh |
| domek o powierzchni pow. 250 m2, z ogrzewaniem akumulacyjnym, przepływowymi ogrzewaczami wody i kuchnią elektryczną | 40 000 kWh |
niedziela, 5 grudnia 2010
Jak tanio zbudować kolektor słoneczny?
Tutaj zamieszczam opis z serwisu:
Publikacja Jak tanio zbudować kolektor słoneczny? przedstawia metodę na zbudowanie prostego i taniego kolektora słonecznego.
Dodatkowo Czytelnik znajdzie tu informacje niezbędne do zrozumienia działania i efektywnego wykorzystania kolektorów słonecznych.
Poradnik zawiera także zdjęcia instruktażowe.
piątek, 3 grudnia 2010
Teraz książki elektryczne możesz kupić taniej
Teraz w księgarni Selkar do 5 grudnia wysyłka gratis można kupić sobie interesującą pozycję z zakresu elektryczności lub inną pozycję. Warto skorzystać. Baner przeniesie Cię do księgarni tam więcej szczegółów.
Moce wybranych urządzeń elektrycznych
Moce wybranych urządzeń elektrycznych wg. Zakładu Elektrycznego
Dla przykładu podajemy moce znamionowe wybranych urządzeń elektrycznych:
| Moc znamionowa przykładowych urządzeń elektrycznych | |||
| kuchenka elektryczna | 7000-10000 W | żelazko | 800-1400 W |
| piekarnik | 2000-5000 W | maszyna do szycia | 90 W |
| kuchenka mikrofalowa | 800-2000 W | ekspres do kawy | 750 W |
| frytkownica | 2000 W | czajnik bezprzewodowy | 2000 W |
| odkurzacz | 500-1000 W | czajnik ceramiczny | 1000 W |
| prodiż | 1000 W | nóż elektryczny | 90 W |
| patelnia elektryczna | 1200 W | gofrownica | 1200 W |
| toster | 1100 W | lampa grzejąca | 250 W |
| lodówka mała | 325 W | suszarka do włosów | 1000 W |
| lodówka duża | 600 W | bojler elektryczny | 1300-5000 W |
| zamrażarka | 450 W | przepływowy podgrzewacz wody | 3000-24000 W |
| zmywarka do naczyń | 1200 W | grzejnik olejowy lub konwektorowy | 1000-3000 W |
| pralka (stary model) | 500 W | piec akumulacyjny | 1500-9000 W |
| pralka automatyczna | 2000 W | kocioł c.o. | 6000-24000 W |
| robot kuchenny | 160 W | pochłaniacz kuchenny | 90 W |
| radio | 25 W | komputer | 100 W |
| magnetowid | 30 W | automatyczna sekretarka | 20 W |
| telewizor | 100-150 W |
|
|
1000 W = 1 kW
czwartek, 2 grudnia 2010
Kupuj taniej do 5 grudnia książki o elektryczności i nie tylko. Sprawdź!!!

Jeśli chcesz kupić książki o elektryczności i inne to do 5 grudnia w księgarni Selkar jest taniej. Nie płacisz za wysyłkę sam sprawdź baner przeniesie Cię do księgarni. Sam kupiłem kilka pozycji.
środa, 1 grudnia 2010
Dzień Darmowej Dostawy - Kupujesz Taniej
Uwaga jeśli chcesz kupić książkę pod choinkę to dzisiaj kupujesz taniej. Dzisiaj Dzień Darmowej Dostawy w księgarni Selkar.
środa, 17 listopada 2010
Wiedzieć Więcej - Kwartalnik Klubu Światła

poniedziałek, 15 listopada 2010
Elektro.info
elektro.info - miesięcznik, który powstał w 2001 roku. Skierowany jest przede wszystkim do specjalistów, którzy chcą stale weryfikować i pogłębiać swoją wiedzę oraz umiejętności zawodowe. Zamieszczane na łamach czasopisma artykuły merytoryczne opracowywane są przez zespół, prowadzony przez projektanta elektryka z wieloletnim doświadczeniem. Ich tematyka dotyczy: ochrony przeciwporażeniowej i odgromowej, systemów gwarantowanego zasilania, instalacji elektroenergetycznych. Jako jedyne czasopismo na rynku elektro.info w każdym wydaniu publikuje autorski projekt instalacji elektrycznej - e-projekt.
Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego umieściło miesięcznik na liście czasopism punktowanych. Autorzy mogą przypisać opublikowanym w elektro.info artykułom określoną liczbę punktów (4), liczących się do oceny parametrycznej jednostek naukowych. Rocznie ukazuje się 10 numerów pisma.
piątek, 12 listopada 2010
Technika Swietna od podstaw.
Dzisiaj prezentuję darmowego E-booka "Technika Świetlna od podstaw". Polecam ściągnięcie sobie tego e-booka z serwisu oczywiście darmowo kliknij tutaj.
Można go pobrać również darmowo i w całości z mojego Chomika dział Elektryczność.
Poniżej przedstawiam opis autora. Ze swej strony dodam, że oprócz wyjaśnień wszystkiego co związane jest ze światłem znajdziemy szereg linków prowadzących do stron związanych z radami dotyczącymi oświetlenia. Dlatego warto mieć tą pozycję.
Wiele osób nie zdaje sobie sprawy, jak istotne jest dla człowieka światło. Nie tylko umożliwia
obserwację otaczających nas przedmiotów i przestrzeni, ale również wpływa na nasze
samopoczucie, a nawet zdrowie. Badania naukowe wskazują na powiązanie rytmu aktywności
człowieka oraz procesów biologicznych w nim zachodzących, z rytmem dnia i nocy. Rytm ten
synchronizowany jest przez światło.
Niniejsza publikacja ma za zadanie wprowadzić osoby zainteresowane Techniką Świetlną
w podstawowe jej zagadnienia. Wiele zaleceń normatywnych związanych z oświetleniem wynika
z fizjologicznych aspektów procesu widzenia. Dlatego początkowa część ebooka jest temu
poświęcona. Przykładowo wymóg równomierności oświetlenia na stanowisku pracy wynika
z adaptacyjnych właściwości człowieka. Zbyt duże różnice w ilości światła zmuszają człowieka do
ciągłej zmiany stanów jego adaptacji. Dlatego częste zmiany jaskrawości w otoczeniu wywołują
u człowieka zmęczenie. Aby to ograniczyć wymagane jest równomierne oświetlenie.
wtorek, 9 listopada 2010
Złączki oświetleniowe.
Zgodnie z normą VDE 0606 dotyczącą izolowanych złączek instalacyjnych, złączki oświetleniowe z serii 224 mogą być stosowane do łączenia przewodów i linkowych. Stąd można wykorzystywać je w takich układach jak:
- napędy żaluzji, rolet i markiz
- wentylatory okienne i łazienkowe
- sterowanie kotłów grzejnych
- podłączanie urządzeń elektrycznych przy pomocy przewodów giętkich
- pompy cyrkulacyjne
Uniwersalne złączki kompaktowe

Zdjęcie z serwisu wago.com.
Uniwersalne złączki kompaktowe
Uniwersalne złączki kompaktowe z serii z zaciskiem CAGE CLAMP® COMPACT służą do podłączania maksymalnie pięciu odizolowanych przewodów linkowych o przekroju od 0,08 mm² do 4 mm² oraz jedno- i wielodrutowych o przekroju do 2,5 mm². I to bez użycia narzędzi! Jest to możliwe dzięki dźwigni, która w stanie podniesionym trwale dociska zacisk ku dołowi, aby instalator mógł oburącz podłączyć przewód.Przy użyciu złączek z serii 222 można bez problemu łączyć przewody jednodrutowe o przekroju 2,5 mm² z linkowymi o przekroju 0,5 mm²!
Złączki instalacyjne.

Zdjęcie z serwisu wago.com.
niedziela, 7 listopada 2010
Lampy żarowe
Lampy żarowe.
Elementem świecącym w żarówce jest żarnik z drutu wolframowego, rozgrzany do
temperatury 2100÷2800°C i umieszczony w bańce z wytworzoną próżnią lub napełnioną
mieszaniną gazu szlachetnego (argon, krypton, ksenon) z azotem. Do lamp żarowych
zaliczamy też lampy halogenowe, czyli takie, których bańka jest napełniona halogenem. Mają one wyższą trwałość (mniejsze zużycie żarnika) i lepszą skuteczność świetlną od
tradycyjnych żarówek żarowych. Żarówki mają 2 podstawowe rodzaje trzonków: gwintowy (E27 i E14) oraz bagnetowy (B22).
Podstawowymi parametrami żarówek są: napięcie, moc i prąd. Rezystancja żarówek jest
nieliniowa i zależy między innymi od ich temperatury. W żarówkach ok. 90% energii jest
zużywane na wytwarzanie energii cieplnej.
Podczas montażu oprawek żarówkowych prądu przemiennego należy pamiętać, że na krążek
stykowy podajemy przewód fazowy, a na gwint przewód neutralny. Wyłącznik zawsze
montujemy na przewodzie fazowym.
Żarówek halogenowych nie powinno się dotykać gołymi rękami. Rozgrzanej bańce ze szkła
kwarcowego szkodzi pot z rąk.
piątek, 5 listopada 2010
Oświetlenie mieszkań
środa, 3 listopada 2010
Na co warto zwrócić uwagę zlecając wykonanie instalacji elektrycznej.
Na co zwrócić uwagę zlecająć wykonanie instalacji elektrycznej ?
Autorem artykułu jest profinder
Wykonanie instalacji dla zdecydowanej większości osób oznacza zamówienie usługi u firmy elektroinstalacyjnej. W większości przypadków odbiór zlecenia kończy się sprawdzeniem tego czy instalacja działa... zobacz o co jeszcze powinieneś mieć na uwadze przed zapłaceniem za wykonaną pracę.
Aby być pewnym prawidłowego wykonania instalacji elektrycznej powinniśmy zwrócić uwagę na takie rzeczy jak np. prawidłowe ułożenie przewodów i osadzenie puszek pod gniazdka i przełączniki - nie powinny odstawać więcej niż 1cm od ściany. Ułatwi to później pracę kolejnym ekipom zajmującym się tynkami, szpachlowaniem. Następnie możemy sprawdzić czy przewody, peszle nie są przyczepione do ścian metalowym drutem jeśli tak należy go usunąć i zastąpić choćby gipsem budowlanym. W przeciwnym wypadku drut ulegnie korozji znacząco pogarszając estetykę ściany. Jedną z ważniejszych rzeczy będzie upewnienia się co do przewidzianego obciążenia obwodów. Zastanów się jeszcze raz czy może za kilak lat będziesz chciał mieć aneks kuchenny w salonie albo wymienić kuchenkę gazową na płytę grzewczą która ma olbrzymie zapotrzebowanie na energie. Kolejna sprawa to sprawdzenie połączenia przewodów w puszkach i rozdzielni, dla pewności warto przetestować każdy „punkt" sprawdzając również przewód zerowy. Jeśli planujemy w przyszłości wymianę niektórych przewodów ukrytych w wylewce np. głośnikowych powinniśmy sprawdzić czy można będzie je bez problemu wyciągnąć. Ponadto elektryk powinien upewnić nas o prawidłowym doborze przekroju przewodów i opisaniu prawidłowo zabezpieczonej rozdzielni. Dodatkowo bardzo dobrze jest zadbać o zrobienie szczegółowej dokumentacji zdjęciowej. Pomoże Ci później w szukaniu zatynkowanych gniazd i wyłączników.
---
Artykuł pochodzi z serwisu www.Artelis.pl
poniedziałek, 4 października 2010
Na moim Chomiku.
- Oznaczenia przewodów
- Montaż elektryczny
- Montaż instalacji elektrycznej
- Łączenie tablicy mieszkaniowej w układzie TN-S
- Montaż oświetlenia elektrycznego
- Montaż prostego układu elektronicznego
Elektrotechnika
| |
Nabijanie w żarówkę (energooszczędną)
O wymuszanych, rewolucyjnych zmianach w oświetleniu naszych mieszkań obszernie informowały ostatnio media, zresztą z dość różnymi komentarzami, zarówno popierającymi te zmiany jak i im przeciwnymi. Wciąż jednak nie wszystko zostało powiedziane, natomiast wśród publikowanych wypowiedzi znalazły się i takie, które praktycznie wprowadzają w błąd i to np. w sprawie dość zasadniczej - opłacalności zastąpienia tradycyjnych żarówek nowoczesnymi energooszczędnymi świetlówkami, stwierdzające chociażby, że taka wymiana jest bardzo opłacalna finansowo, zwracając się już po miesiącu. Wobec tego tą właśnie opłacalność weźmy najpierw pod lupę, zaczynając od uzgodnienia danych wyjściowych do obliczeń:
Zacznijmy od kosztów zakupu starych (żarowych) i nowych (energooszczędnych) źródeł światła w przedziale od 100 do 25 wat mocy tradycyjnych żarówek (100, 60, 40, 25 wat). Obecne ceny żarówek bez względu na moc, to 1,20 - 1,30 zł. za sztukę, wobec czego przyjmijmy średnio 1,25. Na najtańsze, aczkolwiek jeszcze znanych producentów, energooszczędne świetlówki, trzeba przeznaczyć 16 - 18 złotych za sztukę, także bez względu na moc. Zakładając z jednej strony, że masowe zakupy (a więc i produkcja) doprowadzą do obniżki ceny, z drugiej jednak inflację, przyjmijmy, że już niedługo świetlówki te będzie można kupić przeciętnie za 13 złotych. Mniejszą cenę trudno już zakładać, conajmniej z dwóch powodów: ze względu na stopień technicznego skomplikowania tych źródeł światła i związaną z tym materiałochłonność oraz pracochłonność, a także to, że wymuszone administracyjnie otwarcie rynku na nowe źródła światła nie będzie specjalnie zachęcało producentów do obniżek ceny, bo klient i tak będzie musiał świetlówkę kupić. Tu od razu trzeba zauważyć, że cena świetlówek odzwierciedla również w jakimś stopniu energochłonność ich produkcji (także produkcji komponentów), na pewno znacznie większą niż żarówek - i to jest już jedna, z tych pomijanych dotychczas w medialnych komentarzach spraw, a przecież energię zużytą w produkcji też trzeba by uwzględniać w ogólnym jej bilansie.
Na większości opakowań energooszczędnych świetlówek jest informacja o tym, że ich trwałość (jak rozumiem przeciętna) to około 10 tysięcy godzin. Jako użytkownik od ponad 2 lat kilku takich świetlówek śmiem w to wprawdzie wątpić (wymieniałem już jedną, po około jednym tysiącu godzin świecenia), ale przyjmijmy tą wartość jaką naszą wiodącą daną, według niej obliczając opłacalność wymiany. Na opakowaniach tradycyjnych żarówek wprawdzie nie ma informacji o ich trwałości, ale jako wieloletni użytkownik sądzę, że można ją przyjąć na 2.500 godzin świecenia - mniej więcej na rok dość intensywnego użytkowania. Wobec tego zakup jednego źródła, dostarczającego nam światło przez 10 tysięcy godzin wydamy w przypadku świetlówek 13 złotych, a żarówek 4 x 1,25 = 5 złotych.
By zużyć 1 kilowatogodzinę energii należy użytkować odbiornik elektryczny o mocy 1 tysiąca wat (1000 wat = 1 kilowat) przez 1 godzinę. Zatem żarówka o mocy tylko 100 wat zużywa przez 1 godzinę 0,1 (jedną dziesiątą) kilowatogodziny (kWh), żarówka o mocy 60 wat - 0,06 kWh (sześć setnych), 40 wat - 0,04 kWh (cztery setne), 25 wat - 0,025 kWh (25 tysięcznych). Energooszczędne świetlówki zużywają średnio około 4,5 razy mniej energii, przyjmujmy korzystnie dla nich, że nawet 5 razy mniej. Zatem świetlówka o mocy 20 wat (odpowiednik żarówki 100 wat) zużywa 0,02 kWh, o mocy 0,12 wat - 0,012 kWh (odpowiednik żarówki 60 wat), o mocy 8 wat - 0,008 kWh (odpowiednik żarówki 40 wat, o mocy 5 wat - 0,005 kWh (odpowiednik żarówki 25 wat).
A ile kosztuje 1 kilowatogodzina? Nie jest to łatwo ustalić, ponieważ rachunek zawiera wprawdzie jedną wartość zużycia energii, ale towarzyszy jej kilka pozycji rachunku. Jeżeli jednak odrzucimy niezależne od zużycia opłaty stałe (za przesył i za co jeszcze się da), to z pozycji dotyczących samego zużycia można wyczytać, że za energię w Legnicy, w której mieszkam, płacę za 1 kilowatogodzinę 0,385 złotego. Ponieważ ta cena może być różna w różnych rejonach Polski, a ponadto stale rośnie o kilka procent, przyjmijmy, że jest to 0,50 złotego.
Mając dane o zużyciu i cenie energii zestawmy dane, dla 10 tysięcy godzin (czyli 4 - 5 lat) świecenia żarówek i świetlówek:
| Żarówki / świetlówki | ||
| O mocy | Zużycie energii w kWh | Koszt energii w zł |
| 100 / 20 wat | 100 / 20 | 50,- / 10, - |
| 60 / 12 wat | 60 / 12 | 30,- / 6,- |
| 40 / 8 wat | 40 / 8 | 20,- / 4,- |
| 25 / 5 wat | 25 / 5 | 12,50 / 2,50 |
Zestawmy z kolei razem dane o różnicy w koszcie energii (przypominam 10 tysięcy godzin, czyli w ciągu 4 -5 lat eksploatacji!) i o koszcie zakupu żarówek i świetlówek:
| Żarówki / świetlówki | |||
| O mocy | Oszczędność na koszcie | Strata na koszcie | Oszczędność |
| 100 / 20 wat | 40, - zł | 13 - 6 = 7,- zł | 33, - zł |
| 60 / 12 wat | 24, - zł | 13 - 6 = 7,- zł | 17, - zł |
| 40 / 8 wat | 16,- zł | 13 - 6 = 7,- zł | 9,- zł |
| 25 / 5 wat | 10, - zł | 13 - 6 = 7,- zł | 3,- zł |
Jak widać wraz z malejącą mocą żarówek /świetlówek oszczędności są i stają się coraz bardziej problematyczne, a dla żarówek 25 wat wręcz praktycznie żadne, nawet gdy korzystnie dla świetlówek przyjmiemy dane wyjściowe do obliczeń. Dla najmocniejszych żarówek, 100 watowych, na wymianie jednej zarabiamy rocznie ledwie kilka złotych. Oszczędności stają się jeszcze bardziej wątpliwe, jeżeli uwzględnimy fakt, że świetlówki bardzo nie lubią częstego włączania i wyłączania - może to istotnie skrócić okres ich eksploatacji, a żarówkom specjalnie to nie przeszkadza. Trzeba uwzględnić również to, co już wiem na podstawie ponad dwuletniej eksploatacji świetlówek - że strumień światła produkowany przez nie jest jednak słabszy, niż ich teoretycznych odpowiedników. Krótko mówiąc chcąc mieć tak jasno jak przed wymianą - w miejsce wymienianej żarówki 60 wat najlepiej wkręcić jednak świetlówkę 20 wat, czyli teoretycznie odpowiednik żarówki 100 wat.
Oczywiście wymiana hurtem kilku, czy kilkunastu żarówek przyniesie naszemu portfelowi odpowiednio większą ulgę, nie mniej jednak na pewno nie powalającą na kolana, a już w żadnym razie nie zwracającą się (tak jak twierdzą niektórzy) już po miesiącu. Nasz osobisty interes w wymianie żarówek na świetlówki jest więc niewielki.
No i jeszcze jedna sprawa, o której się kompletnie nie mówi, a powinno, w kontekście nastającej właśnie mody na energooszczędne domy i mieszkania o zerowym zapotrzebowaniu na dodatkowe ogrzewanie, ale także w kontekście ogrzewania takich domów i mieszkań, jakie na razie mamy. W energooszczędnych domach, porządnie izolowanych cieplnie od otoczenia, ogrzewanie mają zapewniać wszelkie produkujące ciepło wszelkie urządzenia wytwarzające ciepło - także źródła światła. Oświetlenie podgrzewa także, od jesieni do wiosny, nasze obecne domy i mieszkania. Świecący się żyrandol z trzema stuwatowymi żarówkami, to grzejnik o mocy prawie 0,3 kW, ponieważ 95 % zużywanej energii zamienia się w ciepło. Zastąpienie żarówek świetlówkami prawie nie ogrzewającymi mieszkań, oznacza konieczność wytworzenia tego ciepła w inny sposób - poprzez większe zużycie węgla w piecu, mocniejsze odkręcenie zaworów w kaloryferach, czy po prostu włączenie grzejnika elektrycznego, który i tak energię zużyje. Nie muszę przy tym przypominać, że najwięcej światła potrzebujemy właśnie w okresie od jesieni do wiosny i wtedy też tradycyjne żarówki pomagają nam ogrzewać mieszkania, czyli wytwarzane ciepło, się nie marnuje. A w lecie światła potrzebujemy znacznie mniej, zatem i oszczędności energii są minimalne.
Jeżeli popatrzeć na tą wymuszoną wymianę źródeł światła od tej strony, to jej sens staje się naprawdę bardzo wątpliwy zwłaszcza, że mamy prawie pod ręką znacznie skuteczniejsze sposoby na zmniejszenie zużycia energii. Prawie we wszystkich mieszkaniach pracują chłodziarki i zamrażarki, coraz bardziej popularne stają się też klimatyzatory. Mało kto wie, że przeciętna chłodziarka wyposażona jest w sprężarkę, napędzaną silniczkiem o mocy około 100 wat, czyli mniej więcej takiej samej mocy, jak żarówka 100 wat. O ile jednak żarówkę eksploatujemy tylko w części doby, to silnik sprężarki pracuje przez całą dobę, wprawdzie z regularnymi przerwami, ale i tak w sumie znacznie dłużej, niż średnio żarówka. Producenci sprzętu chłodniczego przyjmują najczęściej, że jest to 12 godzin na dobę. Jednak to, ile naprawdę pracuje silnik sprężarki zależy głównie od temperatury otoczenia (wyższej latem, niższej zimą) i jakości izolacji wnętrza szafy od tego otoczenia. Im cieplej na zewnątrz i im gorsza izolacja wnętrza szafy - tym przerwy w pracy silnika krótsze, a suma godzin pracy w ciągu doby większa, np. nie 12, a 15 godzin i oczywiście odpowiednio większe zużycie energii elektrycznej w skali miesiąca, czy roku. Na temperaturę otoczenia, zwłaszcza latem, nie mamy większego wpływu, natomiast na izolację termiczną szafy - jak najbardziej. Jednak producenci od lat stosują ten sam izolator - styropian, w trosce o jak największa pojemność użytkową szafy - w niezbyt grubej warstwie. Pogrubienie izolacji wymagałoby naszej konsumenckiej, cichej zgody na większe gabaryty chłodziarek (bo z pojemności ich wnętrza raczej nie zrezygnujemy), ale mogłoby przynieść znaczne zmniejszenie zużycia energii. Alternatywą jest także wykonanie izolacji termicznej tak jak w termosach - szklanej z próżniowymi, warstwowymi komorami, co jednak wpłynęłoby na wagę i cenę sprzętu i też wymagałoby naszej konsumenckiej akceptacji. Stosunkowo proste wydaje się natomiast stosowanie przez producentów podwójnych uszczelek, których wadliwe ułożenie, oraz starzenie i zużywanie się jest bardzo często powodem wietrzenia wnętrza szafy, i z konieczności częstszego uruchamiania sprężarki. Kto naprawdę chce oszczędzać powinien regularnie sprawdzać doleganie uszczelki drzwi chłodziarki do szafy, sprawdzając , czy pod uszczelkę nie można wsunąć paska papieru. Jeżeli wsunąć można - uszczelkę należałoby wymienić. Czy ktoś o tym mówi? - nie słyszałem!
Nie mówi się także o tym, że pracę klimatyzatora w mieszkaniu latem można zastąpić (i ograniczyć zużycie energii) wietrzeniem pomieszczeń nocą, gdy temperatura na zewnątrz spada i izolowaniem ich (zamykaniem i zasłanianiem okien) w dzień. Chociaż jest to metoda skuteczna, zapewniająca chłód w mieszkaniu conajmniej do godzin popołudniowych - znowu tego nikt nam nie przypomina.
Jeszcze innym sposobem rzeczywistej i to bardzo poważnej oszczędności energii, na szczęście już powoli propagowanym (chociaż głównie przez zainteresowanych sprzedażą producentów) jest stosowanie proszków do prania, piorących w niskiej (np. 40 stopni) temperaturze. Warto sobie uświadomić, że godzina grzania wody w przeciętnej pralce automatycznej odpowiada świeceniu również przez godzinę 20 żarówek 100 watowych. Na dodatek - o czym mało kto wie - krótsze podgrzewanie wody w pralce powoduje, że na grzałce osadza się mniej kamienia, wobec czego wydłuża się czas jej sprawności technicznej.
Są więc, czasem bardzo proste sposoby na rzeczywiste obniżenie zużycia energii elektrycznej, mające niestety dwie poważne wady: po pierwsze są mało medialne (w przeciwieństwie do akcji wycofywania żarówek), a po drugie wymagające częstego, żmudnego, mało atrakcyjnego przypominania ludziom o możliwości stosowania. I dlatego moim zdaniem "akcja żarówkowo-świetlówkowa" jest bardziej akcją pijarowsko-polityczną, z dużym prawdopodobieństwem rozkręconą pod wpływem lobbingu producentów, bardziej służącą ożywieniu w tym segmencie gospodarki, niż rzeczywistą, faktyczną akcją służącą w końcowym efekcie obniżeniu emisji dwutlenku węgla do atmosfery.
Krzysztof Płocharz
Copyright © : Krzysztof Płocharz, od dnia publikacji.






